Złożyłeś wniosek o zezwolenie na pobyt czasowy albo stały, minęło kilka miesięcy i nie wiesz, na jakim etapie jest Twoja sprawa. To dziś jedna z najczęstszych sytuacji cudzoziemców w Polsce, bo od 27 kwietnia 2026 roku wszystkie takie wnioski idą przez jeden centralny portal MOS 2.0, a mimo to sam portal nie mówi wprost, ile jeszcze trzeba czekać. Poniżej dokładnie, gdzie realnie sprawdzisz status sprawy, jakie terminy przewiduje prawo, dlaczego te terminy w praktyce są dziś zawieszone do 4 marca 2027 roku i co możesz zrobić, gdy urząd milczy zbyt długo, łącznie z ponagleniem i skargą na bezczynność do sądu.

Krótko:
  • Od 27 kwietnia 2026 roku wnioski o pobyt czasowy, stały i rezydenta długoterminowego UE (a od 4 maja 2026 także karta CUKR) składa się wyłącznie przez portal MOS 2.0 na mos.cudzoziemcy.gov.pl, logując się przez login.gov.pl.
  • Sam MOS pokazuje tylko listę złożonych dokumentów i Urzędowe Poświadczenie Odbioru, oficjalnie nie informuje o etapie rozpatrywania sprawy, żeby zobaczyć realny postęp, potrzebny jest osobny system Twojego urzędu wojewódzkiego, z numerem sprawy i kodem dostępu.
  • Ustawowy termin na zezwolenie na pobyt czasowy to 60 dni (art. 112a ustawy o cudzoziemcach), ale bieg tych terminów jest dziś zawieszony do 4 marca 2027 roku dla wszystkich cudzoziemców, niezależnie od obywatelstwa.
  • Mimo tego zawieszenia sądy administracyjne w 2026 roku regularnie uznają bezczynność wojewody i zobowiązują go do wydania decyzji, powołując się na niekonstytucyjność stosowania tego przepisu po połowie 2024 roku.
  • Ponaglenie (art. 37 KPA) możesz złożyć dopiero po upływie terminu ustawowego, kierujesz je do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców za pośrednictwem wojewody, który ma 7 dni na przekazanie.
  • Jeśli ponaglenie nie pomoże, kolejny krok to skarga na bezczynność do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, sąd może zobowiązać wojewodę do decyzji w konkretnym terminie, a w wyjątkowych przypadkach przyznać odszkodowawczą sumę pieniężną.

Dlaczego status sprawy trudno dziś ustalić, MOS 2.0 w skrócie

Do 26 kwietnia 2026 roku wniosek o zezwolenie na pobyt można było złożyć papierowo albo przez starszą wersję portalu MOS (Moduł Obsługi Spraw). Od 27 kwietnia 2026 roku wnioski o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, pobyt stały i pobyt rezydenta długoterminowego UE składa się wyłącznie elektronicznie, przez nowy portal dostępny na mos.cudzoziemcy.gov.pl. Wniosek papierowy, który wpłynie do urzędu wojewódzkiego po tej dacie, zostaje pozostawiony bez rozpoznania, nie liczy się nawet data nadania przesyłki pocztowej. Od 4 maja 2026 roku ten sam portal obsługuje też wnioski o kartę pobytu CUKR (dla obywateli Ukrainy ze statusem UKR, którzy chcą przejść z ochrony czasowej na trzyletnie zezwolenie na pobyt czasowy), które można składać do 4 marca 2027 roku.

Konta z poprzedniej wersji MOS zostały usunięte, więc jeśli korzystałeś z portalu wcześniej, musisz założyć nowe konto. Logowanie odbywa się wyłącznie przez login.gov.pl, czyli Profil Zaufany, aplikację mObywatel, e-dowód albo bankowość elektroniczną, zwykłego loginu i hasła do samego MOS nie ma. Za złożenie wniosku zapłacisz opłatę skarbową od 340 do 640 zł (zależnie od rodzaju zezwolenia) oraz 100 zł za samo wydanie karty, obu opłat nie dokonasz jednak z poziomu portalu, potwierdzenie przelewu dołączasz jako osobny załącznik. Jeśli dopiero zastanawiasz się, która ścieżka legalizacji pobytu pasuje do Twojej sytuacji, zanim w ogóle złożysz wniosek, warto zacząć od przeglądu opcji, opisaliśmy je szerzej w tekście o tym, jak legalnie przenieść się do Polski.

Jak sprawdzić status sprawy w portalu MOS krok po kroku

Tu pojawia się najczęstsze rozczarowanie. Zgodnie z oficjalnym wyjaśnieniem Urzędu do Spraw Cudzoziemców portal MOS nie służy do komunikacji z urzędem wojewódzkim i nie informuje o aktualnym statusie sprawy ani o konieczności uzupełnienia dokumentów, o to wszystko poinformuje Cię pracownik urzędu wojewódzkiego bezpośrednio. To, co realnie zobaczysz w MOS, to:

  1. Po wysłaniu podpisanego wniosku pobierz Urzędowe Poświadczenie Odbioru (UPO), to dowód na poprawność techniczną złożenia, nie na rozpatrzenie sprawy.

  2. W zakładce Moje konto, Moje dokumenty zobaczysz listę złożonych przez siebie wniosków i załączników.

  3. Po wstępnej weryfikacji przez pracownika urzędu pobierzesz z systemu zaświadczenie o złożeniu wniosku, elektroniczny odpowiednik dawnego stempla w paszporcie.

  4. Na kolejne kroki, wezwanie na odciski palców, uzupełnienie dokumentów albo decyzję, czekasz na bezpośredni kontakt od wojewody prowadzącego sprawę, nie na powiadomienie w MOS.

Innymi słowy, MOS potwierdza, że wniosek dotarł, ale nie pokazuje paska postępu ani kolejki. Dlatego realny monitoring sprawy odbywa się gdzie indziej, opisujemy to w kolejnej sekcji. Jeśli Twoja sprawa dotyczy karty pobytu na innej podstawie niż pobyt czasowy, stały czy rezydent UE (na przykład połączenie z rodziną osoby przebywającej za granicą albo przeniesienie wewnątrz przedsiębiorstwa), wniosek nadal składasz papierowo, na dotychczasowych zasadach, a nie przez MOS.

Regionalne systemy urzędów wojewódzkich, gdy MOS nie wystarcza

Każdy z 16 urzędów wojewódzkich prowadzi własny, niezależny od MOS system do sprawdzania stanu sprawy, zwykle na podstawie numeru sprawy i unikalnego kodu dostępu, które urząd przesyła mailem po zarejestrowaniu wniosku w swoich wewnętrznych systemach, zazwyczaj kilka dni po złożeniu wniosku przez MOS. Jeśli nie masz tych danych, prawie każdy urząd ma na swojej stronie formularz do ich uzyskania.

WojewództwoGdzie sprawdzić statusCo jest potrzebne
MazowieckieOsobny portal inPOL, inpol.mazowieckie.plRejestracja osobnego konta w inPOL
WielkopolskieFormularz na stronie poznan.uw.gov.pl, sekcja CudzoziemcyNumer sprawy, kod dostępu, captcha
DolnośląskieSerwis cudzoziemcy.e-wojewoda.plNumer sprawy i kod otrzymany po rejestracji wniosku
PomorskieDedykowana podstrona gov.pl/web/uw-pomorskiNumer sprawy, formularz kontaktowy przy braku kodu
Pozostałe województwaSekcja Cudzoziemcy na stronie właściwego urzędu wojewódzkiegoZwykle numer sprawy i kod dostępu, różni się w zależności od urzędu

Jeśli portal regionalny nie działa, nie masz kodu dostępu albo sprawa wymaga wyjaśnienia, którego formularz online nie obejmuje, zadzwoń na infolinię właściwego urzędu wojewódzkiego. Przygotuj wcześniej numer sprawy (jeśli go znasz), imię, nazwisko, datę urodzenia, numer PESEL (jeśli masz) oraz numer dokumentu podróży, urzędnik zwykle prosi o te dane, zanim udzieli jakiejkolwiek informacji. Możesz też złożyć pismo ogólne do urzędu przez ePUAP albo mObywatel, z prośbą o informację o stanie sprawy i numerem sprawy w temacie, to nie jest formalny środek zaskarżenia, ale zostawia pisemny ślad, który przyda się, jeśli sprawa trafi później do ponaglenia.

Osoba sprawdza status sprawy o kartę pobytu na laptopie, obok paszport i wydrukowane pismo z urzędu wojewódzkiegoOsoba sprawdza status sprawy o kartę pobytu na laptopie, obok paszport i wydrukowane pismo z urzędu wojewódzkiego

Ustawowe terminy załatwienia sprawy o kartę pobytu

Ustawa o cudzoziemcach przewiduje własne, szczególne terminy, inne niż ogólne terminy z Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 112a tej ustawy decyzję w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy wydaje się w terminie 60 dni, ale ten termin liczy się dopiero od dnia, w którym wniosek nie zawiera już braków formalnych albo cudzoziemiec przedłożył wszystkie wymagane dokumenty, nie od dnia złożenia wniosku. Postępowanie odwoławcze od takiej decyzji powinno zakończyć się w terminie 90 dni.

Rodzaj sprawyTermin ustawowyPodstawa prawna
Zezwolenie na pobyt czasowy, I instancja60 dniArt. 112a ust. 1 ustawy o cudzoziemcach
Odwołanie od decyzji o pobyt czasowy90 dniArt. 112a ust. 4 ustawy o cudzoziemcach
Zezwolenie na pobyt stały i rezydenta UEdo 6 miesięcyPrzepisy szczególne o cudzoziemcach, potwierdzone orzecznictwem sądów
Sprawy nieobjęte przepisami szczególnymi1-2 miesiąceArt. 35 Kodeksu postępowania administracyjnego

Te terminy brzmią konkretnie, ale w 2026 roku mają ograniczone praktyczne znaczenie, bo ich bieg jest zawieszony, o czym w następnej sekcji. Warto jednak znać je dokładnie, bo to właśnie one wyznaczają moment, od którego w ogóle można mówić o bezczynności urzędu i myśleć o ponagleniu. Jeśli Twoje zezwolenie na pobyt czasowy opiera się na prowadzeniu jednoosobowej działalności gospodarczej, a nie na umowie o pracę, pamiętaj też, że ta podstawa pobytu bywa powiązana z legalnością samej działalności, opisaliśmy to szerzej przy okazji zmian w kompetencjach PIP w 2026 roku w artykule o karach PIP i ich wysokości.

Zawieszenie terminów do 2027 roku a orzecznictwo sądów w 2026 roku

To najważniejsza i najczęściej pomijana informacja w tym temacie. Na mocy art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa, w brzmieniu nadanym ustawą z 12 września 2025 roku i przedłużonym ustawą wygaszającą z 23 stycznia 2026 roku, bieg terminów na załatwienie spraw o zezwolenie na pobyt czasowy, stały i rezydenta długoterminowego UE (oraz ich zmianę i cofnięcie) nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, aż do 4 marca 2027 roku. Przepis dotyczy wszystkich cudzoziemców, niezależnie od obywatelstwa, nie tylko obywateli Ukrainy. W tym okresie wojewoda formalnie nie musi informować strony o niezałatwieniu sprawy w terminie ani przekazywać ponagleń do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców.

Średni czas rozpatrzenia wniosku o pobyt czasowy na Mazowszu wzrósł z 153 dni w 2023 roku do 394 dni w 2026 roku, ponad sześciokrotnie dłużej niż ustawowe 60 dni.

Ten wzrost, potwierdzony odpowiedzią Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji na interpelację poselską, wywołał w 2026 roku protesty cudzoziemców w Warszawie. Rzecznik Praw Obywatelskich wielokrotnie zwracał uwagę MSWiA na ten problem, a samo ministerstwo w odpowiedzi z 30 czerwca 2026 roku przyznało, że sąd administracyjny może odmówić zastosowania art. 100d w sprawach o bezczynność lub przewlekłość. To nie jest teoretyczna możliwość: od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 maja 2025 roku, potwierdzonego kolejnymi wyrokami, sądy uznają, że stosowanie tego zawieszenia po czwartym jego przedłużeniu (czyli po 30 czerwca 2024 roku) narusza konstytucyjne prawo do sądu i dlatego go nie stosują. W 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (wyroki z 9 i 29 kwietnia 2026 roku) oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (wyroki z 25 czerwca i 23 lipca 2026 roku) uznawały bezczynność wojewody i zobowiązywały go do wydania decyzji, mimo formalnie trwającego zawieszenia. Innymi słowy, oficjalna informacja o zawieszeniu terminów nie oznacza, że nie masz żadnych narzędzi, żeby przyspieszyć sprawę, oznacza tylko, że urząd nie zrobi tego sam z siebie.

Ponaglenie, czyli formalny wniosek na bezczynność urzędu

Ponaglenie to formalny środek prawny z art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego, dostępny w dwóch sytuacjach: gdy urząd nie załatwił sprawy w ustawowym terminie (bezczynność) albo prowadzi ją dłużej, niż to naprawdę konieczne (przewlekłość). Ponaglenie złożone przed upływem terminu ustawowego zostaje pozostawione bez rozpoznania, dlatego zanim je złożysz, musisz dokładnie policzyć, od kiedy biegnie Twój termin (patrz sekcja o terminach powyżej) i pamiętać o wpływie zawieszenia opisanego wyżej.

  1. Sprawdź, czy ustawowy termin (60 dni dla pobytu czasowego, dłużej dla pobytu stałego) rzeczywiście minął, licząc od skompletowania wniosku, nie od jego złożenia.

  2. Napisz ponaglenie z uzasadnieniem, powołując się na art. 37 KPA i konkretne daty ze swojej sprawy, MOS nie ma funkcji do jego złożenia, więc wysyłasz je poza portalem.

  3. Złóż ponaglenie do wojewody prowadzącego sprawę, listownie, osobiście albo elektronicznie przez e-Doręczenia, adresując je formalnie do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców.

  4. Wojewoda ma 7 dni na przekazanie ponaglenia wraz z aktami sprawy i własnym stanowiskiem, a Szef UDSC kolejne 7 dni na jego rozpatrzenie i wydanie postanowienia.

Jeśli Szef UDSC potwierdzi bezczynność lub przewlekłość, w postanowieniu wyznacza wojewodzie nowy termin na załatwienie sprawy i zarządza wyjaśnienie przyczyn opóźnienia. Ponaglenie samo w sobie nie gwarantuje pozytywnej decyzji ani konkretnej daty, to narzędzie, które zmusza organ wyższego stopnia do formalnej oceny opóźnienia, nie do rozstrzygnięcia sprawy merytorycznie.

Skarga na bezczynność do sądu administracyjnego

Jeśli ponaglenie zostanie zignorowane albo Szef UDSC nie potwierdzi bezczynności, mimo że sprawa realnie utknęła, kolejnym krokiem jest skarga na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania do właściwego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, na podstawie art. 3 par. 2 pkt 8 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Złożenie ponaglenia jest warunkiem koniecznym takiej skargi, bez niego sąd jej nie rozpozna. Opłata sądowa od takiej skargi to zwykle stała kwota rzędu 100 zł, znacznie niższa niż od zwykłej skargi na decyzję.

Jeśli sąd uzna skargę za zasadną, na podstawie art. 149 par. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zobowiązuje wojewodę do wydania decyzji w wyznaczonym terminie (w praktyce 2026 roku sądy wyznaczały od 30 do 60 dni, zależnie od złożoności sprawy) i stwierdza, czy doszło do bezczynności lub przewlekłości, w tym czy z rażącym naruszeniem prawa. Jeśli sąd stwierdzi rażące naruszenie prawa, może dodatkowo, na podstawie art. 149 par. 2 w związku z art. 154 par. 6, wymierzyć wojewodzie grzywnę albo przyznać skarżącemu sumę pieniężną tytułem rekompensaty za zwłokę, nie za samą szkodę majątkową. Nie jest to automatyczne, sąd bierze pod uwagę konkretne okoliczności sprawy, ale realne wyroki z 2026 roku (na przykład Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, wyrok z 25 czerwca 2026 roku, sygn. III SAB/Gd 133/26) przyznawały skarżącym kwoty rzędu 1500 zł, oprócz zwrotu kosztów postępowania.

Umów bezpłatną konsultację

Kiedy warto zaangażować prawnika

Samodzielne sprawdzenie statusu sprawy, telefon na infolinię czy nawet pismo ogólne przez ePUAP poradzisz sobie bez pomocy prawnej. Inaczej wygląda sytuacja, gdy sprawa stoi wyraźnie dłużej niż ustawowe 60 dni, urząd powołuje się na zawieszenie terminów opisane wyżej, a Ty potrzebujesz, żeby ktoś przygotował ponaglenie z konkretnym powołaniem na aktualne orzecznictwo NSA i WSA o niekonstytucyjności tego zawieszenia, albo żeby sprawa trafiła do sądu administracyjnego, jeśli ponaglenie nic nie da. To są dokumenty, w których jedno źle sformułowane zdanie albo brak odwołania do właściwego wyroku potrafi zdecydować, czy sąd uzna bezczynność, czy oddali skargę.

Zespół prawny MojaFirma, opisany szerzej na stronie usług prawnych, przygotowuje i wnosi ponaglenia oraz skargi na bezczynność w sprawach pobytowych, monitoruje sprawę w regionalnym systemie urzędu wojewódzkiego w Twoim imieniu i komunikuje się z urzędem, gdy Ty nie masz na to czasu, znajomości języka albo pewności, jak sformułować pismo. To szczególnie przydatne, jeśli od terminu ustawowego minęło już kilka miesięcy, a odpowiedzi z urzędu wciąż brak, w takiej sytuacji liczy się przede wszystkim czas i precyzja pisma, nie sama chęć działania.

Najczęstsze błędy przy sprawdzaniu statusu sprawy

Traktowanie MOS jak paska postępu. Portal potwierdza złożenie wniosku i pokazuje listę dokumentów, ale zgodnie z oficjalnym wyjaśnieniem UDSC nie informuje o etapie rozpatrywania ani nie komunikuje się z Tobą w toku sprawy, tego szukaj w systemie regionalnym urzędu wojewódzkiego.

Mylenie MOS z systemem urzędu wojewódzkiego. To dwa zupełnie osobne systemy z osobnymi kontami, zalogowanie się do jednego nie daje dostępu do drugiego, a numer sprawy z UPO z MOS nie zawsze pokrywa się z numerem w systemie regionalnym.

Złożenie ponaglenia zbyt wcześnie. Ponaglenie wniesione przed upływem terminu ustawowego jest pozostawiane bez rozpoznania, dlatego dokładne policzenie terminu (i sprawdzenie, od jakiego dnia realnie biegnie) jest ważniejsze niż samo tempo działania.

Rezygnacja po informacji o zawieszeniu terminów. Wielu cudzoziemców przestaje działać, gdy usłyszy o zawieszeniu terminów do 2027 roku, mimo że orzecznictwo sądów administracyjnych w 2026 roku regularnie pokazuje, że to zawieszenie nie zamyka drogi do ponaglenia i skargi na bezczynność.

Brak pisemnego śladu kontaktów z urzędem. Same rozmowy telefoniczne trudno później przywołać jako dowód w ponagleniu czy skardze, warto każdą istotną informację potwierdzić pismem ogólnym przez ePUAP albo zachować korespondencję z e-Doręczeń.

Najczęstsze pytania

Czy portal MOS pokazuje mi status mojej sprawy na bieżąco?

Nie w pełnym zakresie. MOS pozwala pobrać Urzędowe Poświadczenie Odbioru i zobaczyć listę złożonych dokumentów, ale zgodnie z oficjalnym wyjaśnieniem Urzędu do Spraw Cudzoziemców nie informuje o etapie rozpatrywania ani nie komunikuje się z Tobą w toku sprawy. Realny status sprawdzisz w osobnym systemie właściwego urzędu wojewódzkiego, na podstawie numeru sprawy i kodu dostępu.

Jak długo mogę legalnie czekać na kartę pobytu, zanim złożę ponaglenie?

Ustawowy termin to 60 dni dla zezwolenia na pobyt czasowy (art. 112a ustawy o cudzoziemcach), licząc od skompletowania wniosku, nie od jego złożenia. W praktyce bieg tego terminu jest dziś zawieszony do 4 marca 2027 roku, ale orzecznictwo sądów administracyjnych z 2026 roku pokazuje, że mimo zawieszenia można skutecznie złożyć ponaglenie i skargę na bezczynność.

Co to jest ponaglenie i jak je złożyć?

Ponaglenie to formalny środek z art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego na bezczynność lub przewlekłość urzędu. Składasz je do wojewody prowadzącego sprawę, adresowane do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, poza portalem MOS, listownie, osobiście albo przez e-Doręczenia. Wojewoda ma 7 dni na przekazanie ponaglenia dalej, a Szef UDSC kolejne 7 dni na jego rozpatrzenie.

Czy mogę złożyć skargę na bezczynność bez wcześniejszego ponaglenia?

Nie. Złożenie ponaglenia jest warunkiem koniecznym skargi na bezczynność lub przewlekłość do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, bez niego sąd skargi nie rozpozna. Dopiero gdy ponaglenie nie przyniesie efektu, otwiera się droga do sądu administracyjnego.

Czy zawieszenie terminów do 2027 roku oznacza, że nic nie mogę zrobić?

Nie. Formalnie wojewoda nie musi informować o niezałatwieniu sprawy w terminie, ale sądy administracyjne w 2026 roku (na przykład wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu i w Gdańsku) regularnie uznają, że stosowanie tego zawieszenia po połowie 2024 roku narusza konstytucyjne prawo do sądu, i mimo zawieszenia zobowiązują wojewodę do wydania decyzji.

Czy warto zlecić sprawę o kartę pobytu prawnikowi, jeśli utknęła?

Tak, szczególnie gdy termin ustawowy dawno minął, a urząd powołuje się na zawieszenie terminów. Prawnik przygotuje ponaglenie z odwołaniem do aktualnego orzecznictwa NSA i WSA, a w razie potrzeby poprowadzi skargę na bezczynność do sądu administracyjnego, co wymaga precyzyjnego uzasadnienia prawnego, nie tylko opisania sytuacji.

Bibliografia i podstawa prawna

Stan prawny na dzień: 31 sierpnia 2026 roku.


Autor: Walery Kusznirski, prawnik-praktyk w zespole MojaFirma.

Ten artykuł nie stanowi porady prawnej. Każda sprawa pobytowa zależy od indywidualnych okoliczności, w tym rodzaju wniosku, urzędu wojewódzkiego i etapu postępowania.