Praca zdalna w Kodeksie pracy to praca wykonywana całkowicie albo częściowo w miejscu wskazanym przez pracownika i uzgodnionym z pracodawcą, w tym pod adresem zamieszkania. Pracodawca pokrywa koszty albo wypłaca ekwiwalent albo ryczałt. Ta wypłata nie jest przychodem w PIT. Przepisy tego rozdziału nie obejmują osoby, która fakturuje z własnej JDG. Jej „praca z domu” to po prostu miejsce wykonywania usługi, do którego art. 67¹⁸ i następne się nie stosują.

Krótko i na temat:
  • Praca zdalna wymaga uzgodnienia. Jednostronne polecenie pracy zdalnej Kodeks dopuszcza tylko w stanie nadzwyczajnym, zagrożenia epidemicznego albo epidemii i przez 3 miesiące po ich odwołaniu albo gdy pracodawca czasowo nie może zapewnić bezpiecznych warunków w dotychczasowym miejscu pracy z powodu siły wyższej, i tylko po oświadczeniu pracownika, że ma warunki lokalowe i techniczne.
  • Okazjonalna praca zdalna to do 24 dni w roku kalendarzowym, na wniosek pracownika. Przepisów o pokrywaniu kosztów i ekwiwalencie się do niej nie stosuje.
  • Ekwiwalent albo ryczałt ma odpowiadać kosztom prądu, internetu i narzędzi. Przy wyliczeniu bierze się normy zużycia i ceny rynkowe. Według art. 67²⁵ wypłata nie jest przychodem pracownika w PIT.
  • Zasady kosztów, ekwiwalentu i grupy pracowników, którzy mogą pracować zdalnie, powinny stać w porozumieniu albo regulaminie, a gdy ich nie ma, w poleceniu albo w porozumieniu z pracownikiem.
  • B2B nie dostaje tego ekwiwalentu z mocy Kodeksu. Jeśli kontrakt ma pokrywać internet i prąd, kwota musi być w umowie. Inaczej zostaje kosztem Twojej firmy albo wcale nim nie jest, gdy jesteś na ryczałcie.

Spis treści

Kiedy to jest praca zdalna

Kodeks pracy, po zmianach z 2023 roku, definiuje pracę zdalną jako pracę wykonywaną całkowicie lub częściowo w miejscu wskazanym przez pracownika i każdorazowo uzgodnionym z pracodawcą, w tym pod adresem zamieszkania, w szczególności z wykorzystaniem środków bezpośredniego porozumiewania się na odległość. Biuro raz w tygodniu i dom przez cztery dni nadal może być pracą zdalną częściową. Kawiarnia, której adresu nikt nie uzgodnił, nie spełnia warunku „miejsca wskazanego i uzgodnionego”.

Podstawą jest uzgodnienie stron, przy zawieraniu umowy albo w trakcie zatrudnienia. Art. 67¹⁹ § 6 wymienia osoby, których wniosek pracodawca musi uwzględnić, chyba że nie pozwala na to organizacja albo rodzaj pracy. Są to pracownica w ciąży, rodzic dziecka do 4 lat, rodzic dziecka z orzeczeniem o niepełnosprawności i opiekun bliskiej osoby z orzeczeniem o niepełnosprawności. Przyczynę odmowy pracodawca podaje w ciągu 7 dni roboczych od złożenia wniosku. Pozostali pracownicy takiego prawa nie mają. Tokarz przy maszynie nie staje się pracownikiem zdalnym przez wniosek.

Porozumienie ze związkami albo regulamin, a gdy ich nie ma, polecenie albo porozumienie z pracownikiem, określają grupę pracowników, zasady pokrywania kosztów i zasady ekwiwalentu albo ryczałtu. Bez tych zasad praca nadal jest zdalna, ale pracownik nie ma z czego wyliczyć, ile dostać za prąd.

Ekwiwalent, ryczałt i PIT

Pracodawca zapewnia materiały i narzędzia, w tym sprzęt, albo pokrywa ich koszt. Pokrycie kosztów albo ekwiwalent można zastąpić ryczałtem, którego wysokość odpowiada przewidywanym kosztom pracownika. Przy stawce bierze się normy zużycia materiałów i narzędzi, ich ceny rynkowe, ilość materiału zużytego na potrzeby pracodawcy oraz normy zużycia energii i koszty usług telekomunikacyjnych.

Otwarty laptop na drewnianej desce na kuchennej wyspie, obok miska z owocami i szklanka herbatyOtwarty laptop na drewnianej desce na kuchennej wyspie, obok miska z owocami i szklanka herbaty

Art. 67²⁵ Kodeksu pracy mówi wprost, że zapewnienie narzędzi, pokrycie kosztów oraz wypłata ekwiwalentu albo ryczałtu nie stanowią przychodu w rozumieniu ustawy o PIT. Na pasku ta kwota nie zwiększa podstawy podatku ani podstawy składek. Warunek jest taki, że to naprawdę ekwiwalent kosztów pracy zdalnej. Podwyżka nazwana ryczałtem, bez związku z prądem i internetem, tego warunku nie spełnia.

Ryczałt „200 zł dla wszystkich, bo tak mamy w Excelu” bez odniesienia do norm zużycia jest słaby. Urząd i ZUS potrafią przeczytać go jako wynagrodzenie. Wyliczenie nie musi być audytem energetycznym mieszkania. Musi dać się obronić ceną kilowatogodziny, liczbą dni zdalnych i sprzętem, którego pracownik używa własnego.

24 dni okazjonalnie

Okazjonalna praca zdalna jest osobnym trybem obok pracy zdalnej uzgodnionej na stałe. Art. 67³³ daje do 24 dni w roku kalendarzowym, na wniosek pracownika złożony na papierze albo elektronicznie. Niewykorzystane dni nie przechodzą na kolejny rok.

Do okazjonalnej pracy zdalnej art. 67³³ § 2 nie stosuje przepisów art. 67¹⁹ do 67²⁴, więc obowiązek pokrycia kosztów i ekwiwalentu odpada. Wniosek na jeden dzień, złożony z jednodniowym wyprzedzeniem albo w terminie z wewnętrznej procedury, nie uruchamia miesięcznego ryczałtu za internet. Stała praca z domu, cztery dni w tygodniu przez rok, przekracza 24 dni już w drugim miesiącu. To już forma wykonywania pracy i obowiązek pokrycia kosztów wraca.

Okazjonalna praca zdalna wymaga zgody pracodawcy na każdy wniosek. Kodeks nie każe mu uzasadniać odmowy. Obowiązek uwzględnienia wniosku z art. 67¹⁹ § 6 dotyczy pracy zdalnej uzgadnianej jako stała forma, dla grup wymienionych wyżej.

Co z fakturą B2B

Rozdział o pracy zdalnej stoi w Kodeksie pracy. Dotyczy pracownika. Kontraktor na JDG nie składa wniosku o 24 dni i nie dostaje ekwiwalentu wolnego od PIT z art. 67²⁵. Jego internet i prąd albo są w fakturze jako cena usługi, albo są kosztem firmy, jeśli rozlicza skalę albo liniowy. Na ryczałcie faktura za biurko do domu nie obniża podatku od przychodu.

Jeśli kontrakt B2B przewiduje pracę na sprzęcie klienta, w jego godzinach i pod jego kierownictwem, brak ekwiwalentu jest najmniejszym problemem. Prawdziwe pytanie stawia art. 22 § 1 Kodeksu pracy, czyli czy to nadal usługa. Oznaki zamaskowanego etatu są w tekście 7 oznak, że umowa B2B to zamaskowana praca.

Podwyższone koszty uzyskania przychodu 300 zł miesięcznie dotyczą pracownika, który mieszka poza miejscowością zakładu pracy i dojeżdża. Ekwiwalentu za pracę zdalną nie zastępują. Przy pracy wyłącznie zdalnej prawo do nich sprawdzasz z kadrami osobno, bo zależy od miejsca zamieszkania i zakładu pracy.

Ekwiwalent za prąd pracownika nie jest premią. Ta sama kwota dopisana do faktury B2B jest ceną usługi albo niczym, jeśli umowa o niej milczy.

Ryczałt, który da się obronić

Ryczałt ma odpowiadać przewidywanym kosztom prądu, internetu i zużycia narzędzi. Równa dopłata dla całego zespołu tego warunku nie spełnia. Weź cztery dni zdalne w tygodniu, czyli około 16 dni w miesiącu, laptop 50 W przez 8 godzin i cenę energii 1,20 zł za kilowatogodzinę. Sam prąd laptopa to 50 watów razy 8 godzin razy 16 dni, czyli 6,4 kWh, razy 1,20 zł, czyli 7,68 zł. Do tego część prądu routera i oświetlenia stanowiska, czyli jeszcze kilka złotych. Internet domowy, którego połowę da się przypisać do pracy, przy rachunku 80 zł daje około 40 zł. Razem rząd wielkości to kilkadziesiąt złotych. 500 zł „bo tak mamy w regulaminie od 2023 roku” trudno z tego wyprowadzić.

Kwota 80 zł albo 120 zł miesięcznie, policzona z dni, mocy i ceny kilowatogodziny, broni się jako ekwiwalent. Kwota 400 zł bez norm zużycia wygląda jak premia. Premia wchodzi do przychodu, do zaliczki na PIT i do podstawy składek. Ekwiwalent z Kodeksu pracy, jeśli naprawdę pokrywa koszty pracy zdalnej, do przychodu nie wchodzi. Różnicę widać na pasku. Przy płacy, którą chcesz porównać z ręką, użyj kalkulatora wynagrodzeń 2026 bez wrzucania ryczałtu do brutto. Jeśli kadry dodały ryczałt do brutto, pasek jest już po złej stronie.

Okazjonalne 24 dni w roku tego rachunku nie uruchamiają co miesiąc. Jeden dzień w domu nie jest umową o stały ryczałt. Stałe cztery dni w tygodniu już są formą wykonywania pracy i obowiązek pokrycia kosztów wraca, nawet gdy regulamin nadal nazywa to „okazjonalnie”. Nazwa w PDF nie zmienia liczby dni w ewidencji.

B2B tego artykułu nie dostaje. Internet i prąd albo są w cenie na fakturze, albo są kosztem firmy na skali i liniowym. Na ryczałcie koszt prądu podatku od przychodu nie obniża. Układ, w którym kontrahent płaci „ekwiwalent jak pracownikowi” obok faktury, jest albo elementem ceny usługi, albo premią bez podstawy w Kodeksie pracy. Gdy do tego dochodzą godziny, sprzęt i jeden klient, czytasz tekst 7 oznak zamaskowanej pracy B2B.

Porozumienie albo regulamin ma grupę stanowisk, sposób liczenia i dzień, od którego ryczałt obowiązuje. Bez porozumienia i regulaminu zasady ekwiwalentu przechodzą do polecenia albo do porozumienia z pracownikiem. Pracownik, który nie ma żadnego z nich, nie ma z czego wyliczyć kwoty, a pracodawca nie ma czym pokazać, że 150 zł nie jest wynagrodzeniem.

Jeśli regulamin pracy zdalnej ma ryczałt bez wyliczenia, a ZUS już pyta o podstawę, opisz kwotę i liczbę dni w zgłoszeniu. Wyliczenie ryczałtu i listy płac przygotujemy w ramach usług księgowych MojaFirma. Gdy pracownik pyta o umowę, a nie o kwotę, zacznij od tekstu umowa o pracę w Polsce.

Najczęstsze pytania

Czy pracodawca musi się zgodzić na pracę zdalną?

Stała praca zdalna wymaga uzgodnienia. Wniosek pracownicy w ciąży, rodzica dziecka do 4 lat i opiekuna osoby z niepełnosprawnością pracodawca musi uwzględnić, chyba że nie pozwala na to organizacja albo rodzaj pracy. Na okazjonalne 24 dni pracodawca zgadza się przy każdym wniosku osobno.

Czy 150 zł ryczałtu wchodzi do PIT?

Nie, jeśli to ryczałt kosztów pracy zdalnej w rozumieniu Kodeksu pracy. Premia nazwana ryczałtem, bez związku z kosztami, wchodzi.

Czy 24 dni się kumulują, gdy nie wykorzystam?

Nie. To limit roku kalendarzowego. Niewykorzystane dni przepadają.

Czy B2B ma 24 dni pracy zdalnej?

Kodeks pracy B2B tego nie daje. Kontraktor ma to, co jest w kontrakcie.

Czy miejsce pracy zdalnej może być za granicą?

Kodeks wymaga miejsca uzgodnionego. Adres za granicą jest możliwy tylko wtedy, gdy pracodawca go uzgodni i rozliczy skutki podatkowe oraz ubezpieczeniowe pobytu. Sam wyjazd na miesiąc do innego kraju bez uzgodnienia nie jest pracą zdalną w rozumieniu tego rozdziału. Przy uzgodnionej pracy z innego państwa UE pomożemy przygotować wniosek A1 do ZUS.

Źródła

  1. Kodeks pracy, Dz.U. 2026 poz. 1245, art. 67¹⁸ do 67³⁴, w tym art. 67¹⁹ § 3 (polecenie pracy zdalnej), art. 67¹⁹ § 6 (grupy uprzywilejowane), art. 67²⁰ (porozumienie, regulamin, polecenie), art. 67²⁴ (koszty, ekwiwalent, ryczałt), art. 67²⁵ (brak przychodu w PIT) i art. 67³³ (24 dni okazjonalnie).
  2. Biznes.gov.pl, jak wdrożyć pracę zdalną, uzgodnienie, porozumienie i elementy ryczałtu.
  3. Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych, Dz.U. 2026 poz. 592, art. 22 ust. 2 pkt 3 (podwyższone koszty uzyskania przychodu, 300 zł miesięcznie).
  4. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, praca zdalna, pytania i odpowiedzi, wniosek o okazjonalną pracę zdalną nie jest wiążący dla pracodawcy.
  5. Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych, Dz.U. 2026 poz. 199, art. 4 pkt 9, art. 18 ust. 1 i art. 20 ust. 1 (podstawą składek jest przychód w rozumieniu przepisów o PIT).
  6. Ustawa o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, Dz.U. 2025 poz. 1461, art. 81 ust. 1 (podstawa składki zdrowotnej pracownika jak w ubezpieczeniach emerytalnym i rentowych).

Stan prawny na dzień 28.10.2026.

Autor: Walery Kusznirski, prawnik-praktyk w zespole MojaFirma.